You are here: Home Q&A Vragen en Antwoorden Hoe creëren we spraakklanken?

Vragen en Antwoorden

Questions and Answers English Fragen und Antworten Deutsch

Is er iets wat u altijd al hebt willen weten over taal? Wij hebben misschien het antwoord! Op deze pagina beantwoorden we vragen over taal die gesteld zijn door mensen die geen taalonderzoeker zijn. Heeft u een vraag over taal? Stuur ons uw vraag via deze link! Onderzoekers van het Max Planck Instituut zullen regelmatig vragen selecteren en nieuwe antwoorden publiceren. Bezoek ons dus opnieuw in de toekomst, want dan vindt u hier nieuwe antwoorden en komt u nog meer te weten over taal. 

Hoe creëren we spraakklanken?

Veruit de meeste spraakklanken worden geproduceerd met een luchtstroom vanuit de longen, die via de mond of neus het lichaam verlaat. We gebruiken deze luchtstroom om specifieke klanken te vormen met behulp van onze stembanden en/of de vorm en stand van onze mond en tong.

7.11 p b f v

Tijdens het produceren van een medeklinker vormen we ergens in de mond een obstructie. Deze obstructie kan de luchtstroom volledig tegen houden of de opening waarlangs de lucht stroomt verkleinen. In dit laatste geval ontstaat een soort ruis. Als we een ‘p’-klank of een ‘t’-klank uitspreken, wordt de luchtstroom tegengehouden door respectievelijk onze lippen en onze tong. Een verkleining van de opening door de lippen en tanden ontstaat bij de uitspraak van een ‘f’-klank, terwijl het onze tong is die voor de verkleining zorgt bij de productie van een ‘s’-klank. Ook onze stembanden worden gebruikt om onderscheid te maken tussen medeklinkers. Wanneer we onze stembanden bij elkaar brengen dan doet de passerende luchtstroom hen trillen, wat als gebrom klinkt. Wanneer onze stembanden verder uit elkaar staan dan trillen ze niet. Dit verschil kun je voelen door je vinger op je adamsappel te leggen en hardop ‘sss’- en ‘zzz’-klanken te maken. Kun je voelen dat de ‘zzz’-klank stemhebbend is (d.w.z. met trilling van de stembanden) en de ‘sss’-klank niet?

7.11 s z m

 

Het produceren van een klinker gaat gepaard met een verandering in de vorm van onze mond en met het bewegen met onze tong, lippen en kaak. De verschillende vormen van het spraakkanaal (mond- en keelholte) fungeren als akoestische filters die de brom van de stembanden op verscheidene manieren veranderen. We plaatsen onze tong voorin de mond en spreiden onze lippen om een ‘ie’-klank te maken, als we daarentegen onze tong achterin de mond plaatsen en onze lippen een ronde vorm geven dan produceren we een ‘oe’-klank. Voor een ‘aa’-klank leggen we onze tong op de bodem van de mond, brengen we onze kaak omlaag en openen we onze lippen wijd.

Er zijn nog andere manieren om spraakklanken te creëren. Zo kunnen we bijvoorbeeld de luchtstroom door de neus laten vloeien om nasale klanken (zoals een ‘m’-klank) te vormen. Daarnaast zijn er bepaalde Afrikaanse talen waarin met de tong een klein vacuüm wordt gecreëerd waarna deze wordt losgelaten met een klik tot gevolg.

 Matthias Sjerps, Matthias Franken & Gwilym Lockwood
Vertaald door Lorijn Zaadnoordijk & Lotte Schoot

Verder Lezen?

De Spraakorganen (link)

Ladefoged, P. (1996). Elements of acoustic phonetics (second ed.) (link)

Nooteboom, S.G. & Cohen, A (1995). Spreken en verstaan / druk 4. Een nieuwe inleiding tot de experimentele fonetiek.

Click to start the video on YouTube

About MPI

This is the MPI

The Max Planck Institute for Psycholinguistics is an institute of the German Max Planck Society. Our mission is to undertake basic research into the psychological,social and biological foundations of language. The goal is to understand how our minds and brains process language, how language interacts with other aspects of mind, and how we can learn languages of quite different types.

The institute is situated on the campus of the Radboud University. We participate in the Donders Institute for Brain, Cognition and Behaviour, and have particularly close ties to that institute's Centre for Cognitive Neuroimaging. We also participate in the Centre for Language Studies. A joint graduate school, the IMPRS in Language Sciences, links the Donders Institute, the CLS and the MPI.

 
Vragen en Antwoorden

Stuur de onderzoekers van
het MPI een nieuwe vraag: 

Outlined font 1,5 pt wide cirkle 3 pt.

Dit project werd door Katrien 
Segaert,
Katerina Kucera en 
Judith Holler
 opgestart. 

Momenteel wordt dit project
gecoördineerd door:
Katerina Kucera
Sean Roberts
Agnieszka Konopka
Gwilym Lockwood
Connie de Vos

Vroegere leden:
Joost Rommers
Mark Dingemanse